Sunbreaker — łamacze światła nad taras i elewację

Sunbreaker nie jest osłoną okna, tylko elementem elewacji. To zestaw aluminiowych piór osadzonych w prowadnicach przed przeszkleniem, które obracają się wokół własnej osi i przez to zmieniają ilość światła docierającego do fasady.

Zakres obrotu od 0 do 90 stopni oznacza dwie skrajne pozycje: pióra ustawione równolegle do promieni, czyli praktycznie przezroczyste dla światła, oraz obrócone tak, by je przechwytywać. Między nimi jest cała skala pośrednia i to w niej system pracuje przez większość dnia.

Efekt jest inny niż przy rolecie czy markizie. Nie zasłaniasz przeszklenia, tylko zmieniasz kąt, pod jakim światło do niego dociera — pomieszczenie zostaje jasne, ale bez bezpośredniego operowania słońca na powierzchni szkła.

Drugą funkcją, którą Sunbreaker pełni od razu, jest funkcja architektoniczna. Rytm piór o szerokości 210 mm rozstawionych co 200 mm porządkuje elewację i staje się jej stałym elementem, widocznym również wtedy, gdy system jest w pozycji otwartej.

Wszystkie parametry poniżej dotyczą pojedynczego pola systemu. Większe powierzchnie elewacji dzieli się na kilka pól, których podział ustala się razem z układem konstrukcji budynku.

System montuje się w osi piór poziomej albo pionowej i ta decyzja wynika z fizyki, a nie z estetyki. Na elewacji południowej słońce w godzinach największego nasłonecznienia stoi wysoko, więc promienie padają na fasadę stromo — przechwytują je pióra ustawione poziomo, działające jak seria daszków.

Na elewacjach wschodniej i zachodniej sytuacja jest odwrotna. Słońce wschodzące i zachodzące świeci nisko, niemal równolegle do gruntu, i pod poziomymi piórami przechodzi bez przeszkód. Tam skuteczniejszy jest układ pionowy, który przechwytuje światło padające z boku.

W praktyce na jednym budynku spotyka się oba układy: poziomy nad przeszkleniem salonu od południa i pionowy na ścianie zachodniej. To jest jeden z powodów, dla których konfigurację ustalamy dopiero po obejrzeniu elewacji i sprawdzeniu, jak operuje na niej słońce.

To jest najważniejsza informacja techniczna dla inwestora, a jednocześnie ta, która najczęściej umyka. Prowadnice systemu są niesamonośne — nie utrzymają się same i muszą zostać osadzone we wnęce budynku albo przymocowane do podkonstrukcji.

Konsekwencja jest prosta: Sunbreaker trzeba przewidzieć wtedy, gdy jest jeszcze o co go oprzeć. Na etapie projektu oznacza to zaplanowanie wnęki albo elementów nośnych elewacji; przy budynku istniejącym oznacza wykonanie podkonstrukcji, co jest osobnym zakresem prac i osobnym kosztem.

Dlatego każda rozmowa o Sunbreakerze zaczyna się od zdjęć elewacji i pytania o to, co jest pod tynkiem. Nie da się tego rozstrzygnąć zdalnie, na podstawie samych wymiarów przeszklenia.

Wariant ręczny wystarcza przy mniejszych konfiguracjach, w których pióra ustawia się raz na jakiś czas — na przykład sezonowo albo przy sporadycznie używanej strefie elewacji.

Silnik liniowy 230 V o sile 500 N i wysuwie 200 mm obraca pióra płynnie na całej skali i pozwala sterować nimi pilotem albo przełącznikiem. To rozwiązanie do systemów, które mają pracować codziennie i reagować na zmieniające się nasłonecznienie.

Trzeci poziom to automatyka pogodowa. Czujniki i logika sterowania dobierane do warunków obiektu ustawiają pióra samodzielnie, zależnie od tego, jak operuje słońce. Przy elewacji biurowej to jest scenariusz docelowy — system pracuje w godzinach, w których nikt nie zajmuje się regulowaniem osłon.

Wobec żaluzji fasadowej Sunbreaker różni się skalą i sposobem pracy. Żaluzja fasadowa to lamele zwijane do góry, chowane w skrzynce nad oknem i dobierane pod konkretne przeszklenie. Sunbreaker jest stały: pióra pozostają na elewacji i zmieniają wyłącznie kąt, nigdy nie znikają z widoku.

Wobec refleksola i screena różnica dotyczy materiału i efektu. Tkanina screenowa rozprasza światło i przepuszcza obraz, aluminiowe pióra przechwytują je kierunkowo i rzucają wyraźny cień. Screen zasłania całą powierzchnię, Sunbreaker filtruje.

Wobec systemów Veranda różni się miejsce zastosowania. Veranda pracuje nad przeszkleniem dachowym i w ogrodzie zimowym, Sunbreaker na pionowej elewacji i nad tarasem. W dużych realizacjach oba systemy spotyka się na jednym budynku, spięte wspólnym sterowaniem.